Gander trekt de slee met de kinderen door de sneeuw.

Het verhaal van de Newfoundlander Sergeant Gander

Ik weet dat we niet verondersteld worden te roemen, maar ik ben zo trots op mijn voorouder, sergeant Gander. Hij was een Newfoundlander, net als ik, en werd opgevoed door de familie Hayden op de luchtmacht basis in Gander, Newfoundland.

Gander (toen nog Pal geheten) was een vriendelijke hond, die hield van spelen met kinderen. Hij trok ze in de winter voort op hun slee, hij genoot van het leven op de basis en hij bracht veel tijd door op de start en landingsbanen, en probeerde vliegtuigen te vangen als ze in de landing waren.

Op een dag, omdat hij eigenlijk te groot was geworden, besloot de familie Hayden om de speelse hond aan de Royal Rifles of Canada Regiment te geven, deze waren gestationeerd op de luchthaven van Gander. Hij werd al snel een goede vriend en mascotte.

In 1941 werden de Royal Rifles of Canada Regiment naar Hong Kong gezonden om het land te beschermen tegen een vijandelijke invasie. De mannen konden het niet verdragen om Gander achter te laten, dus gaven ze hem de rang van " sergeant " om hem zo mee te kunnen nemen aan boord van het troepenschip samen met zijn collega- soldaten!

Het verzorgen van Gander was een aangename plicht voor soldaat Fred Kelly en zijn regiment, want in oorlogstijd denken veel mannen bij het gezelschap van "in dit geval" een hond, aan de familie en thuis.

Gander was een mascotte, maar hij werd ook gezien als een collega soldaat met een job om uit te voeren. Hij zou blaffen om de vijand af te schrikken. Tijdens een nacht in december 1941 toonde Gander zijn ware moed. Hij was een slimme hond, en het leek wel of hij wist wat een handgranaat was en hoe het de mensen kwaad kon doen. Die nacht, zag Gander dat er een granaat in de buurt van een groep gewonde Canadese soldaten werd gegooid. Hij rende erheen, pakte de granaat op en rende ermee weg . De handgranaat ontplofte en Gander werd gedood maar hij had het leven gered van zeven soldaten! Die mannen zullen Sergeant Gander nooit vergeten.

In 2000 werd Gander, tijdens een bijeenkomst van de veteranen van Ottawa bekroond met de Dickin Medaille voor zijn moed. Daar stond Fred Kelly met een Newfoundlander genaamd Rimshot, die Gander 
vertegenwoordigde, als de dappere mascotte. Sergeant Gander was het eerste  Canadese dier aan wie deze medaille werd toegekend. De medaille is in het Canadian War Museum in Ottawa, te bezichtigen.
     

De Engelse dichter Lord Byron

Het verhaal van de Newfoundlander Boatswain

       INSCRIPTION ON THE MONUMENT
          OF A NEWFOUNDLAND DOG.
             A Memorial to Boatswain
by
Lord Byron
Newstead Abbey, November 30, 1808.



                             Near this spot
                   Are deposited the Remains of one
                 Who possessed Beauty without Vanity,
                       Strength without Insolence,
                        Courage without Ferocity,
              And all the Virtues of Man without his Vices. 
            This Praise, which would be unmeaning Flattery
                     If inscribed over human ashes,
                 Is but a just tribute to the Memory of
                         BOATSWAIN, a DOG
             Who was born at Newfoundland, May, 1803,
               And died at Newstead, Nov 18th, 1808.

Monument ter nagedachtenis aan Boatswain de Newfoundlander van Lord Byron

Lord Byron had een grote voorliefde voor dieren en verwierf in zijn leven een groot aantal huisdieren, waaronder naast zijn honden: een beer; een vos; apen; een papegaai; katten; een arend; een kraai; een valk; pauwen; cavia's; kippen; een das; ganzen; een reiger; een geit; en vele paarden in zijn bezit had. Allen, behalve de paarden, verbleven binnenshuis in Engeland, Zwitserland, Italië en Griekenland. 

Geen van deze zijn zo bekend als zijn Newfoundlander, Baotswain. Het monument van zijn geliefde huisdier staat in de tuin van het ouderlijk huis van Lord Byron, "Newstead Abbey" in Nottinghamshire, Engeland.

Hoewel de inscriptie op het monument vermeldt dat Boatswain op de 18e was overleden, is hij daadwerkelijk op de 10e overleden. Lord Byron schreef op 18-11-1808 een brief aan zijn vriend Francis Hodsgon, met de volgende tekst: 

" Boatswain is dood, hij verkeerde in een toestand van waanzin op de 10e, na veel lijden, maar met het behoud van alle zachtheid van zijn aard tot de laatste adem, nooit de minste poging om iemand in de buurt van hem kwaad te doen."
Er werd gezegd dat bootsman was gebeten door een hondsdolle hond, nabij na een postiljon in Mansfield .

Boatswain

Het verhaal van de ontdekkingsreizigers Lewis, Clark en de Newfoundlander Seaman

Tijdens de navolgende Expeditie van Lewis en Clark werden zij vergezeld van een zwarte Newfoundlander, Seaman genaamd

Opzet van de Expeditie

Nadat de Verenigde Staten bij de Louisiana Purchase het enorme gebied had verkregen wilde president Jefferson de Amerikaanse claim kracht bijzetten door het gebied te verkennen en in kaart te brengen. Jefferson, zelf een veelzijdig intellectueel en wetenschapper, was geïnteresseerd in wat er voorbij de Mississippi te vinden was, de flora en fauna van het westen alsmede de indianenstammen die er leefden, en in de (geologische) rijkdommen die er wellicht waren te winnen. Hij vroeg $2500 aan het Amerikaanse Congres om een expeditie uit te rusten om het territorium te verkennen "tot aan de westelijke oceaan".

Jeffersons persoonlijke secretaris, Kapitein Meriwether Lewis, werd als leider van de expeditie aangesteld en Lewis koos 2e luitenant William Clark als co-leider. Hoewel Clark niet de rang van kapitein had werd hij toch zo genoemd om zijn rol als leider samen met Lewis te onderstrepen.

Westwaarts

Lewis and Clark op de Lower Columbia Rivier

Op 14 mei 1804 ging de expeditie van start nabij het huidige Hartford, Illinois en de laatste leden van de groep sloten zich aan bij St. Charles in de staat Missouri waarna het gezelschap van zo'n 40 man westwaarts trok langs de Missouri en al gauw trok men voorbij La Charette, de laatste blanke nederzetting aan de Missouri. Al kort na vertrek, in augustus, verloor de expeditie het eerste, en naar uiteindelijk bleek ook enige lid, Charles Floyd, waarschijnlijk aan appendicitis .

Bij het huidige Washburn, North Dakota bouwden de expeditieleden Fort Mandan, waar de groep overwinterde. Tijdens deze pauze vergaarden de leden van de expeditie informatie over de lokale indianenstammen en hun cultuur. Ook werd hier de Métis Toussaint Charbonneau en zijn vrouw Sacagawea , een Shoshone -indiaanse, gerekruteerd voor de tocht, voornamelijk om hun kennis van de indianen in het gebied en als vertaler.

In het voorjaar van 1805 ging de expeditie weer verder westwaarts, per kano , langs de Missouri waar de oorsprong van de rivier werd verkend. Te voet ging men verder naar het gebied van de Shoshone stam en een groep van Shoshone geleid door Sacagawea's broer hielp de expeditie aan paarden en een gids die ze over de Bitterroot Mountains leidde. Na de moeilijke overtocht over de bergen kreeg de expeditie hulp van de Nez Perce indianen. De paarden werden achtergelaten en te kano ging men weer verder over de Clearwater- en de Snakerivier naar de Columbia waarop in november de kust van de Grote Oceaan werd bereikt.

Terugtocht

Nabij het tegenwoordige Astoria in Oregon werd Fort Clatsop gebouwd waar de winter werd doorgebracht. In 1806 werd de tocht oostwaarts weer hervat en het enige gewelddadige treffen met een indianenstam, de Blackfoot leidt tot enkele gedode stamleden maar geen verliezen bij de expeditieleden. Enkele rivieren en bergketens, vooral in het huidige Montana , werden verkend en de groep splitste kort op in twee kampen die kort daarna weer samenkomen om langs de Missouri weer terug te keren. Op 23 september 1806 wordt Saint Louis , Missouri bereikt. 

Resultaten van de expeditie

De expeditie van Lewis en Clark, afgebeeld op een Amerikaanse munt van 5 dollarcent

De expeditie noteerde bijna alles wat men tegenkwam, nieuwe diersoorten en planten, de cultuur van de oorspronkelijke bewoners van het gebied dat werd doorkruist alsmede het in kaart brengen van de Missouri Rivier en grote delen van het westen van het nieuwe territorium waarbij rivieren en bergketens werden benoemd. 178 plantensoorten die nog niet eerder beschreven waren werden ontdekt alsmede zo'n 122 diersoorten en ondersoorten.

De tocht opende ook de weg voor de enorme expansie die de VS zouden doormaken naar het westen toe in de eeuw na de tocht. De VS versterkten hun claim op een deel van het Oregon Country, een gebied dat werd betwist met Groot-Brittannië , en gaf de voorzet voor meer gedetailleerde verkenningstochten naar het westen. De relatie met de indianenstammen was over het algemeen vriendschappelijk en dat zou zo blijven tot de vestiging van grote groepen pioniers in het westen. Ook werd de grondslag gelegd voor de lucratieve handel in pelzen en werden delen van het latere Oregon Trail voor pioniers voor het eerst bewandeld.

Als resultaat van de expeditie en het grote succes ervan werden Lewis en Clark ware volkshelden en werd het westen een belangrijker factor in het denken van het Amerikaanse volk.

Diverse dieren- en plantensoorten die tijdens de expeditie werden verzameld en beschreven hebben nog steeds de naam van Lewis en/of Clark in hun wetenschappelijke aanduiding.

Collage van een aantal beelden en schilderijen.

De kaart van de Expeditie en het standbeeld van de Captain's return.